نوشته‌ها

هفت اشتباه هوش مالی والدین

هوش اقتصادی والدین و هوش مالی بچه
هوش مالی بچه یا هوش مالی والدین

هفت اشتباه پولی پدر و مادرها یا هفت اشتباه هوش مالی والدین

بزرگترین الگوی کودکان در زندگی، والدین آن ها هستند، به خصوص در زمینه هایی مانند پس انداز، هوش مالی، صرفه جویی و غیره که هیچگاه در مدارس به آن ها آموزش داده نمی شود. از این رو پدر و مادر باید عادات مالی را ابتدا در زندگی خود اعمال کنند، چرا که رفتار فرزند شما، آینه ی رفتارهای شماست.

در اینجا به ۷ اشتباه رایج والدین در مورد پول می پردازیم:

اشتباه اول هوش پولی والدین : یک مثال بد برای فرزندتان

اولین اشتباهی که پدر و مادر در خصوص آموزش پول به بچه ها مرتکب می شوند این است که آن ها نقش رفتارهای خودشان در این فرآیند را نادیده می گیرند. کودکان در نهایت آن کاری را انجام می دهند که والدین شان می کنند.

اقدامات امروز والدین در مدیریت مالی خانواده، وضعیت موفقیت مالی فرزندان را در آینده مشخص می کند. اگر شما از عابربانک خود بدون برنامه ریزی استفاده می کنید و بدون هیچ توجهی به نیازها و خواسته ها هزینه می کنید، فرزندان شما نیز در آینده همین رفتار را خواهند داشت.

به جای آن اجازه بدهید که بچه ها ببینند که شما برای خانواده تان یک بودجه مشخص می کنید و پس انداز و سرمایه گذاری و خرید همگی بر مبنای آن بودجه است. آموزش صرفه جویی در خرید و صبر کردن برای خرید با بهترین قیمت از منزل شما شروع می شود.

اشتباه دوم در هوش پولی پدر و مادر : نادیده گرفتن بودجه خانواده

برنامه ریزی مالی برای هر کسی مهم است اما برای پدر و مادرها واجب است و آن ها باید بودجه ی خانواده را بنویسند. لباس های جدید، هدیه های مهمانی و لوازم ورزشی می توانند تبدیل یک چاه عمیق از هزینه شوند که هیچ گاه پر نمی شود مگر اینکه پدر و مادر برنامه ی بودجه خانواده را تنظیم کرده باشند.

بسیاری از پدر و مادر ها درآمد اضافی شان را بدون برنامه خرج می کنند، زیرا که به برنامه ی بودجه ی خودشان توجهی نکرده اند و حتی گاهی اوقات از این درآمد اضافی برای رفتن به مسافرت یا خرید هدیه استفاده می کنند به جای اینکه این پول را برای مخارج ضروری یا سرمایه گذاری یا بازنشستگی پس انداز کنند و یا برای رسیدن به اهداف مالی شان از آن استفاده کنند.

منظور از درآمد اضافی، درآمد برنامه ریزی نشده است مثل ارثیه، پاداش، درآمد کارهای جانبی و شغل دوم و غیره.

اشتباه سوم در هوش پولی پدر و مادر: شکست استراتژی پس انداز

از آنجا که خواسته های مالی بچه ها پایان ناپذیر است، والدین گاهی اوقات پس انداز را به تاخیر می اندازند. این در حالی است که هر پدر و مادری باید بعد از به دنیا آمدن بچه، یک صندوق اضطراری یا یک صندوق برای روز مبادا ایجاد کند و یک حساب بانکی را به این پس انداز اختصاص بدهد.

بچه ها ماهیتی غیرقابل پیش بینی و نیازهای فراوانی دارند و اتفاقات بد هر لحظه و برای همه می افتد. اگر والدین در زمان وقوع اتفاقات بد پول کمی همراه داشته باشند و نتوانند صورت حساب بیمارستان یا پزشک را پرداخت کنند، مطمئنا اشتباه از سمت آن هاست.

شما باید ازین پس همیشه برای روز مبادا پس انداز داشته باشید، بیماری فرزند، خرابی ماشین، تعمیرات منزل، مسافرت ضروری و غیره برای همه پیش می آید و باید برای این اتفاقات برنامه ریزی داشته باشید.

هوش پولی
هوش مالی

اشتباه چهارم در هوش پولی پدر و مادر: هزینه های نابجا

این روزها والدین زیادی را می بینیم که بچه ها را در سن کودکی در مهدکودک ها یا دبستان های غیرانتفاعی با هزینه های سرسام آور ثبت نام می کنند. مدارس چند زبانه ای که هیچ گاه ضامن موفقیت دلبند شما نخواهند بود.

والدین می خواهند فرزندشان را خوشحال نگاه دارند و آن ها را در باشگاه های ورزشی گران قیمت ثبت نام کرده و یا مسافرت های لاکچری می فرستند به جای اینکه فرزندشان با هم سن و سال های خود در محل های عمومی یا باشگاه های عمومی ورزش کند و با جامعه و محیط اطرافش بهتر آشنا شود.

نتیجه ی این قبیل کارها تنها صرف هزینه های گزاف توسط خانواده و نابودی آینده ی مالی بچه ها خواهد بود، فرزندان شما باید مطابق با بودجه ی شما حرکت کنند و هرگونه حرکتی خارج از بودجه ی شما، می تواند آینده ی زندگی تان را با مشکلاتی مواجه کند.

برای مثال اگر حقوق ماهیانه ی شما ۳ میلیون تومان است و فرزندتان را به مدرسه ای با شهریه ی ۱۰ میلیون تومان می فرستید، بودجه ی شما دیگر پاسخگوی پس انداز دوران بازنشستگی نخواهد بود!

اشتباه پنجم در هوش مالی پدر و مادر: اولویت بندی اشتباه

پس انداز برای دانشگاه بچه ها قبل از پس انداز برای دوران بازنشستگی، یکی دیگر از اشتباهات پولی والدین است. شما باید قبل از اینکه به فکر دانشگاه و هزینه های تحصیل سال های آینده فرزندتان باشید به فکر دوران بازنشستگی و پس اندازتان باشید.

فرزند شما در آینده می تواند با وام های دانشجویی، کمک هزینه های تحصیلی، بورس تحصیلی یا کار کردن حین تحصیل، هزینه های دانشگاهش را پرداخت کند ولی اگر شما به فکر دوران بازنشستگی تان نباشید، هیچ راه گریزی از مشکلات آن دوران نیست

آینده نگری در هوش مالی
هوش مالی آینده نگری

اشتباه ششم در هوش مالی پدر و مادر: درک نادرست از آینده

بسیاری از والدین فکر می کنند که پرداخت حق بیمه ی تامین اجتماعی یا بیمه ی دولتی برای بازنشستگی، کفایت سال های آینده را خواهد کرد و این مسئله ناشی از درک نادرست آن ها از سال های آینده می باشد.

حقوق بازنشستگی در سال های آینده نمی تواند هزینه های شما را در سال های آتی پوشش بدهد، هزینه هایی از قبیل ازدواج فرزندتان، دانشگاه و تحصیلات و فراهم کردن امکانات زندگی بازنشستگی، نیاز به برنامه ریزی و سرمایه گذاری های قابل توجه دارد.

همه ی این ها در حالی است که فرض را بر ای بگذاریم، تامین اجتماعی سازمانی ورشکسته نیست و سازمان بازنشستگی دولتی و نیروهای مسلح نیز توان پرداخت حقوق در سال های آتی را خواهند داشت که البته این در هاله ای از ابهام است.

بنابر آخرین گزارش مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، در صورت عدم اصلاح ساختار در سازمان تامین اجتماعی، این سازمان تا سال ۱۴۰۶ ورشکست خواهد شد.

اشتباه هفتم در هوش مالی پدر و مادر : حمایت بی حد و حصر از کودک

هوش مالی والدین
هوش مالی خانواده

بزرگترین اشتباه والدین در تربیت فرزند، عدم طراحی یک برنامه ی دقیق در مورد زمان قطع حمایت از کودکشان است. امروز در جامعه شاهد هستیم که والدین حتی در سنین جوانی، خود را موظف به پرداخت قبض موبایل، بیمه ی ماشین یا حتی اجاره ی خانه ی فرزندشان می دانند.

در نتیجه خودشان مانع رسیدن فرزند به استقلال مالی می شوند و فرزند همیشه وابسته به خانواده خواهد بود.

هیج زمان مشخص و استانداردی برای قطع یا کاهش حمایت مالی خانواده از فرزندشان وجود ندارد، اما والدین باید قبل از این که فرزندشان به سنین بالای ۲۲ سال برسند، شرایط را برای استقلال مالی آن ها فراهم کنند و از چند سال قبل رفته رفته حمایت مالی را کاهش دهند.

هوش مالی در مدرسه


هوش مالی در مدرسه و نکاتی از هوش مالی که شما باید در مدرسه آموزش می دیدید. هر دانش آموز تا پایان دوره ی دبیرستان ۱۱ سال تحصیل می کند ولی در این سال ها هیچگاه در مدارس ما آموزش در خصوص پول وکارکردهای اقتصاد و مسائلی از این دست به دانش آموزان داده نمی شود.

دانش آموزان در حالی فارغ التحصیل می شوند که اصول مدیریت پول در زندگی را فرانگرفته اند و من در این جا به پنج درس آسان و کاربردی در مورد پول و مدیریت مالی خانواده می پردازم.

درس اول هوش پولی: جدول برنامه ریزی مالی خانواده

نکته ی کلیدی در بودجه بندی مالی، نحوه ی تعیین اولویت هاست. بهترین راهی که شما می توانید به وسیله ی آن مشخص کنید که پولتان کجاها هزینه شده و بشود استفاده از بودجه بندی ماهانه است.

چگونه بودجه خانواده بنویسیم

قدم اول تنظیم بودجه خانواده، تعیین درآمد :

برای تنظیم بودجه خانواده بر مبنای هوش مالی ابتدا باید مشخص کنید که در ماه چه قدر پول به حسابتان (درآمد یا پول توجیبی و غیره) واریز می شود.

قدم دوم تنظیم بودجه خانواده، لیست هزینه های زندگی:

نیازهای تان را مشخص کنید: هزینه های ضروری زندگی خود را بنویسید (همه ی هزینه اعم از خرید کتاب، هزینه ی رفت و آمد و اگر مستقل هستید هزینه های قبض های برق و آب، اجاره، بیمه و مالیات و غیره)

هزینه های تان را جمع کنید و از مجموع درآمد ماهیانه تان کم کنید. حال باید میزان پس انداز خود را مشخص کنید، چند درصد از درآمد خود را سرمایه گذاری یا پس انداز می کنید و این مبلغ را نیز از درآمدتان کسر کنید.

حال شما می دانید که چه مقدار پول برای سایز هزینه های زندگی در اختیار دارید و می توانید مدیریت دقیق تری برای پول های تان و برنامه ریزی برای سرمایه گذاری، مسافرت و سایر مخارج داشته باشید و از مخارج غیر ضروری جلوگیری کنید.

هوش اقتصادی و هوش پولی
هوش پولی و تنظیم بودجه خانواده

درس دوم هوش پولی : ارزش زمانی پول

اگر شما هر روز بخشی از پول تو جیبی تان را پس انداز کنید، در بلندمدت پس انداز شما رقم قابل توجهی خواهد بود. برای مثال: اگر شما هر روز ۳۰۰۰ تومان از پول توجیبی تان را پس انداز کنید، در پایان سال حداقل ۸۴۰،۰۰۰ تومان پس انداز خواهید داشت. این مبلغ بعد از چند سال می تواند اثر قابل توجهی بر آینده زندگی مالی شما بگذارد.

با توجه به تورمی که در کشور داریم، در صورتی که با این پول اقدام به خرید دلار، طلا، سهام، صندوق سرمایه گذاری مشترک و غیره نمایید، می توانید سود بسیار بیشتری کسب کنید.

شاید نیازی نباشد شما هر روز بستنی، پفک و سایر تنقلات را خریداری کنید و مطمئنا به راحتی می توانید از این هزینه ها جلوگیری و یک آینده ی مالی مناسب برای خودتان رقم بزنید. این صرفه جویی روزانه بعد از ۱۰ سال حتی می تواند معادل پول یک خودرو بعد از ۱۸ سالگی شما بشود.

درس سوم هوش پولی : حساب پس انداز را از حساب مخارج روزانه جدا کنید.

حساب سرمایه گذاری و هوش پولی
حساب سرمایه گذاری و پس انداز

حساب پس انداز حسابی است که شما پولتان را در آن سرمایه گذاری می کنید و تنها شاهد رشد آن با توجه به بهره ی بانک و نرخ بهره ی مرکب خواهید بود، شما به هیچ عنوان اجازه ی برداشت از این حساب را ندارید و نباید روزانه از آن استفاده کنید.

شما برای مخارج روزانه و خرید و معاملات تان باید از یک حساب جداگانه با نام حساب مخارج استفاده کنید. البته در حالت ایده آل در این حساب شما نباید مبلغ پول قابل توجهی وجود داشته باشد و بهتر است مانده حساب حداقلی داشته باشد.

درس چهارم هوش مالی: پیامدهای بدهی زیاد

روی هم انباشته شدن بدهی های شما موجب می شود شما قدرت عمل خود در زندگی مالی را تضعیف کند. دریافت وام، قرض و غیره در صورتی که از حدی که توانایی پرداخت آن را دارید متجاوز نشود، بسیار هوشمندانه خواهد بود، به خصوص در کشور ما که به علت تورم بالا، بدهکار بودن همواره مزیت محسوب می شود.

منظور ما از تضعیف قدرت عمل در زندگی، عدم امکان معاملات پر سود در موقعیت های مناسب و یا عدم انجام سرمایه گذاری های مناسب و مواردی از این دست می باشد.

درس پنجم هوش پولی : نحوه ی نوشتن چک صیادی

در نوشتن چک های صیادی باید به چند نکته توجه کنید: ۱- تاریخ چک ۲- مبلغ به حروف ۳- مبلغ به عدد  ۴- چک صیادی در وجه چه کسی است و شماره ملی او چند است.

چک صیادی و جلوگیری از کلاهبرداری
هوش مالی و نحوه نوشتن چک صیادی

تاریخ را به عدد در سمت  راست، بالای چک یادداشت می کنیم و در نقطه چین زیر آن، تاریخ به حروف نوشته می شود.

حال مبلغ چک را به حروف و بر مبنای ریال می نویسیم و بهتر است معادل تومانی چک را نیز در این بخش بنویسیم. برای مثال یک صد میلیون ریال معادل ده میلیون تومان.

در خط پایین نام و نام خانوادگی فردی یا نام شرکتی که چک را به او پرداخت می کنید را یادداشت کرده و در سمت چپ شماره ملی فرد یا شناسه ی ملی شرکت را نیز می نویسید.

توجه: در انتهای خط نوشته شده است “به حواله کرد” ، این جمله به این معنی است که غیر از شخص یا شرکتی که نام آن را ذکر کرده اید، هر کس دیگری که چک را در دست داشت، می تواند چک را نقد کند و از این رو توصیه می کنیم، بر روی حواله کرد خط بزنید تا چک، فقط به شخصی یا شرکتی که نام آن را یادداشت کرده اید، پرداخت شود.

سپس مبلغ چک را به عدد و بر مبنای ریال در جدول پایین یادداشت کنید.

در انتها نیز در سمت راست چک را  امضا می کنید. همچنین شما می توانید برای جلوگیری از سواستفاده از چک و تغییرات در آن، بر روی چک یادداشت کنید : “بدون خط خوردگی”

توجه: نیازی نیست پشت برگه ی چک را تکمیل کنید، فردی که بخواهد چک را در بانک نقد کند، آن بخش را تکمیل خواهد کرد.

امیدوارم همیشه حساب های بانکی تان پرپول و سرمایه گذاری تان پر رونق باشد.

چطور به بچه ها صرفه جویی را آموزش بدهیم ؟

چطور به بچه ها صرفه جویی را آموزش بدهیم ؟

هوش مالی کودکان و افزایش دانش مالی
هوش مالی کودک

آموزش مسئولیت پذیری مالی به بچه ها یکی از بزرگترین دغدغه های والدین است. زمانی که بچه ها در تولد خودشان یا عید نوروز و دیگر مناسبت ها از بزرگتر ها پول نقد دریافت می کنند، این آموزش حیاتی تر و البته یک وظیفه ی ذاتی برای والدین است.

در این موارد می توان به کودکان در خصوص مدیریت پول ها و صرفه جویی آموزش های مناسبی داد به خصوص در خصوص چیزهایی که هوس کرده اند و از آن به صورت دائمی استفاده نخواهند کرد. همچنین می توان از این فرصت ها برای آموزش عادات  مالی و تکنیک های هوش مالی که در زندگی آینده ی آن ها مثمر ثمر است استفاده کرد.

فراموش نکنید که تکنیک های هوش اقتصادی، در مدارس ما آموزش داده نمی شود و بهترین محل برای آموزش نکات زندگی موفق و مدیریت پول و هزینه ها در خانواده است.  به همین دلیل است که پدر و مادر نقش مهمی در کمک به بچه های خود در آموزش مدیریت پول هایی که هدیه میگیرند یا ” پول تو جیبی ” دارند.

ذهنیت مالی کودکان از همان ابتدای کودکی و در خانواده شکل می گیرد.

در اینجا به چهار استراتژی که پدر و مادرها می توانند برای آموزش مدیریت پول به کودکان و آموزش پس انداز به کودکان و آموزش صرفه جویی به بچه ها استفاده کنند اشاره شده است.

استراتژی اول آموزش مدیریت پول به بچه ها :

زمانی که کودک شما یک هدیه ی نقدی مثل پول نقد یا کارت هدیه دریافت می کند، سریعا رویاپردازی می کند و برای خرج آن پول نقشه ها می کشد و احتمالا از برنامه هایش برای خرج آن پول هم با شما صحبت خواهد کرد. در اینجا باید برای بچه ها یک محدودیت ایجاد کرد. آن ها نباید تا ۱۴ روز (دو هفته) پس از دریافت پول، آن را هزینه کنند و اجازه ی خرید با آن پول را ندارند.

آن ها باید در این دوره ی انتظار در مورد خرید وسیله یا وسایلی که نیاز دارند فکر کنند. در بسیاری از موارد در این دوره ذوق و شوق برای خرید آن وسیله از بین خواهد رفت و تصمیم عاقلانه تری خواهند گرفت.

هرگر بر روی اعمال محدودیت در مورد این که چگونه پول شان را خرج می کنند تمرکز نکنید، شما فقط باید محدودیت بگذارید که تا ۱۴ روز هیچ خریدی نکنند ولی تصمیم در خصوص خرید یا عدم خرید با آن پول با فرزند شماست.

بچه ها باید خودشان به نتیجه برسند که با پول شان چه کار کنند و باید به آن ها این فرصت داده شود. آن ها باید در خصوص خرید یک کالای ماندگار و ارزشمند به جای خرج کردن برای یک احساس زودگذر مثل یک خوراکی یا یک اسباب بازی کم ارزش تشویق شوند. مطمئنا شما نباید به جای فرزندتان تصمیم بگیرید!

هوش مالی بچه
هوش مالی کودک

استراتژی دوم آموزش هوش مالی به بچه ها: با بچه ها در مورد تفاوت خواسته و نیاز صحبت کنید.

زمانی که با بچه ها برای خرید به فروشگاه می روید با آن ها در مورد مخارج غیر ضروری و تفاوت آن با خرید برنامه ریزی شده صحبت کنید. به آن ها مثال هایی در مورد خریدهای غیرضروری بزنید مثل خرید لباس های مارک دار و اسباب بازی های یک بار مصرف و غیره و سپس در مورد دلایلی که آن ها را خریداری نمی کنید با بچه ها صحبت کنید.

باید به بچه ها خرید برنامه ریزی شده را به خوبی با مثال توضیح بدهید. برای مثال اقلامی که در لیست خرید قرار دارد.  به بچه ها توضیح بدهید که چطور و به چه دلیلی این اقلام در لیست خرید شما قرار دارند و تفاوت بین وسوسه یا خواسته ی ما در خرید و نیازها را برای آن ها شرح بدهید.

برای مثال اگر الان لباس های کمتر یا عروسک های کمتری بخرد برای تعطیلات تابستان و مسافرت بعدی، می تواند به خانواده کمک مالی کند.

توجه داشته باشید که به آن ها استراتژی صرفه جویی در خرید را یاد بدهید نه اینکه صرفا مورد به مورد بخواهید او را راهنمایی کنید، هوش اقتصادی فرزند شما با استراتژی شکل می گیرد. 

هوش اقتصادی کودک

در دوران کودکی همیشه یکی از برنامه های پدر و مادرم برای من و خواهرم همین مسئله بود. آن ها می نشستند و ما از خواسته های مان با آن ها صحبت می کردیم و خوشبختانه وسایل ماندگار بسیاری را با عیدی هایی که گرفتیم، خریداری کردیم و هنوز هم برای ما ماندگار است. یکی از آن ها یک چادر مسافرتی بود که پدر و مادرم برای تعطیلات تابستان به ما توصیه کردند و هنوز هم وقتی خانوادگی به طبیعت  می رویم، آن چادر همراه ماست.

استراتژی سوم آموزش مدیریت پول به بچه ها: به اشتراک گذاری استراتژی های هزینه با کوکان

این یک ایده ی هوشمندانه است که شما با فرزندتان بنشینید و با او یک لیست خرید از وسایل مورد نیازش با پول هایی که هدیه می گیرد، درست کنید. سپس مورد به مورد با او در مورد وسایلی که می خواهد صحبت کنید و به او کمک کنید که آن وسایلی را در لیست اصلی خرید قرار دهد که برای او مطلوبیت، ماندگاری و ارزش بیشتری دارد.

به فرزندتان زور نگویید بلکه با توضیحاتتان فرآیند تقویت هوش مالی او را تسریع کنید.

آموزش پول

زمانی که فرزندتان هزینه ها و اهداف هزینه ایشان را کاهش داد، شما می تواند روش های هوشمندانه ای برای خرید ارزان تر به او پیشنهاد دهید. برای مثال خرید از فروشگاه های زنجیره ای به جای فروشگاههای کوچک یا خرید یک کالای خاص در مسافرت به منطقه ی مورد نظر و غیره.

آموزش پول با تکنیک های مدیریت پول
آموزش پول به کودکان

استراتژی چهارم هوش مالی کودکان : الگوی خوبی باشید

بهترین کاری که پدر و مادر می توانند در آموزش مدیریت پول به بچه ها انجام دهند، اجرای این تکنیک ها در زندگی و خانواده است و آن جاست که شالوده ی ذهن کودک با تکنیک های مدیریت پول آشنا شده و عادت های مالی مثبت در ذهن او شکل می گیرد.

با صدای بلند فکر کنید و در مورد تصمیماتی که برای هزینه ها می گیرید متناسب با سن کودکتان در خانواده تصمیمات را مطرح کنید و دلایل تان برای تاخیر یا تعجیل در خرید را مطرح کنید.

فرزند شما تمامی رفتارهای شما را زیر نظر دارد، الگوی خوبی برای او باشید.

آموزش مدیریت پول به فرزندتان زمانی آغاز می شود که خودتان هم پول خود را هوشمندانه مدیریت کنید. توجه داشته باشید که چگونه بودجه و منابع مالی تان را مدیریت می کنید و از چه ابزارهایی در مدیریت مالی خانواده استفاده می کنید. به فرزندتان نشان دهید که هر ریال از پول تان را چطور به بهترین شکل هزینه می کنید.